بعد از کلی برنامهريزي و اين در و آن در زدن بالاخره ميتوانيم يك روز تعطيل به قصد يك كوهنوردي درست و حسابي از خانه بيرون بيایيم. همه چيز آماده است هركس كهنهترين كفش، كثيفترين شلوار و چروكترين لباسش را پوشيده و هر كيفي دم دستش بوده را برداشته و هر خوردنياي كه فكر كرده آنجا هوس ميكند را در آن ريخته است. تا استراحتگاه اول همه وانمود ميكنند كه خسته نشدهاند و فقط احتياج به يك دستشويي يا نوشيدني دارند. بعد كمكم سر و صداها بلند ميشود؛ يكي از صافي ته كفش مينالد، يكي از سنگيني كولهپشتي و آن يكي هم آنقدر قاتيپاتي خورده كه حالش بد شده... خلاصه اينكه همه ميخواهند برگردند و زودتر از شر لباسها و كولهپشتيهايشان خلاص شوند. در اين گير و دار ناگهان صدايي از آسمان به گوشمان ميرسد. باران، باران گرفته است... بله، اوضاع ميتواند متفاوت باشد اگر پيش از حركت، لوازم كوهنوردي درستو حسابي همراه داشته باشيم و از اوضاع آبوهوا با خبر بوده و بدانيم كه وقتي مشكلي پيش ميآيد، چه كار كنيم تا بتوانيم از پس حل كردن آن برآييم تا يك روز خوب را بگذرانيم.تنها راه آن تجهیز به لوازم کوهنوردی است.! اما به چه لوازمی احتیاج داریم ......
کفش :
مهمترین وسیله یک کوهنورد، کفش او می باشد. براي يكبار هم كه شده، واقعا كفش كوهنوردي بپوشيد. هميشه اين عادت را داشتهايم كه كهنهترين كفش را براي كوه انتخاب كنيم. برای شروع کوهنوردی می توانید از پوتین استفاده کنید. ، به دليل اينكه مقاوم است، تخت مناسبي دارد و بهخوبي ميتواند مراقب مچ پا و خود پا باشد. كفش كوه نه آنقدر بايد تنگ باشد كه ايجاد ناراحتي كند و نه گشاد باشد كه باعث تاول شود. رويه آن ميتواند، هم از جنس طبيعي چرم باشد و هم از جنس مواد مصنوعي. چرم طبيعي بسيار مناسب است، به دليل اينكه قابل انعطاف است و به خوبي عمل تهويه را انجام ميدهد. چرم هم طرفداران خودش را دارد. پس از هر بار استفاده بايد كفش را شست، قالب زد (به ويژه در كفشهاي چرمي) و سپس در هواي آزاد و دماي متعادل خشك كرد و واكس زد تا انعطاف خود را از دست ندهد حتما پس از هربار استفاده از کفش کوه داخل آن روزنامه بگذارید. این کار از برگشتن نوک کفش رو به بالا جلوگیری می کند.




-------------------------------
كوله
در برنامههاي يكروزه يا كمتر لازم نيست حتما يك كولهپشتي با كلي وسيله با خود حمل كنيد. از يك كيف كمري كوچك نيز ميشود استفاده كرد. در برنامههاي چند روزه به دليل اينكه امكان دارد دسترسي به منابع غذايي غير ممكن باشد، بايد يك كوله با خودتان ببريد. كوله كوهپيمايي از جنس پارچههاي ضدآب و مقاوم ساخته ميشود. وزن كوله بايد به گونهاي باشد كه به كمر فشار نياورد و خسته كننده نباشد. اگر بخواهيد يك برنامه چند روزه برويد و تمام وسايل كوهپيمايي را با خود ببريد و از آمادگي جسماني خوبي هم بهرهمند باشيد بايد كولهپشتيتان حجم بالایی داشته باشد. براي خريد آن به نكات زير توجه كنيد:

1. پارچه كوله بايد كاملا محكم، ضخيم و از جنس برزنت و داراي يك لايه نايلوني باشد.
2. رنگ آن برخلاف كولههاي نظامي و شكاري كه مناسب استتار است، بايد از دور به خوبي ديده شود؛ رنگهايي مانند زرد، نارنجي و قرمز.
3. از محكمي دوخت آن مطمئن شويد.
4. بين بدن شما و كوله فاصله باشد (براي اينكه هوا جريان پيدا كند و مانع عرق كردن شود
5. به قيمت فكر نكنيد و بيشتر به كيفيت، دوام، راحتي و وزن كم آن بها دهيد.



پوشاک کوهنورد :
كاپشن، شلوار، كلاه
در حالت كلي، جنس كاپشن و شلوار بايد حتما از پارچه بادگير با درصد بين 60تا70 درصد باشد تا بدن بتواند تنفس كند و ذرات عرق را دفع كند. اما اگر اهل كوهنوردي حرفهاي هستيد يا دستكم ميخواهيد به جرگهحرفهايها بپيونديد، بهتر است از لوازم زير استفاده كنيد:
1 – استرچ 2-پلار يا پر 3- گورتكس
استرچ: از نوع نايلون است كه براي حفظ عضلات، پوشش اوليه بدن را تكميل ميكند.
پلار: پلار اليافي مصنوعي مانند پر و پشم است كه كار گرم كردن بدن را انجام ميدهد ولي سبكتر از پر است، ديرتر خيس و زودتر هم خشك ميشود. يك نوع پلار هم در بازار موجود است كه «وينك» نام دارد و ضدآب است.


پر: در این نوع پوشاک از پر به عنوان عایق گرمایی استفاده شده است.از معایب پوشاک پر، سریع خیس شدن آن است.


گورتكس: اين آخرين پوشش است كه باعث ميشود تا رطوبت و آب به بدن نفوذ نكند. جنسش هم از الياف كربني است. در این نوع الیاف به جای بافت تار و پود مانند از سلولهای کله قندی شکل استفاده شده است. انتخاب كلاه هم بسته به نوع فصل و كوه متفاوت است. اگر به منطقه سردسير ميرويد، حتما يك كلاه پشمي با خود ببريد. در مناطق گرم نيز به دليل تابش مستقيم و زياد نور آفتاب، از يك كلاه لبهدار استفاده كنيد. اگر می خواهید یک صعود زمستانه داشته باید حتما از کلاه مخصوص بوران استفاده کنید.


گتر و جوراب : جوراب علاوه بر اينكه باعث گرم كردن پاها ميشود، مانع از اصطكاك بين پا و كفش نيز ميشود كه اين موضوع بيشتر ويژگي جورابهايي است كه از الياف مصنوعي و پشم درست شدهاند. بهتر است از جورابهاي نخي استفاده نكنيد چون خيس شده و باعث تاول زدن پا ميشود.بعضي كوهنوردان 2 نوع جوراب ميپوشند كه جوراب اول يك جوراب نازك نخي است كه رطوبت و عرق را از پا ميگيرد و جوراب دوم -كه كلفتتر و ضخيمتر است و روي جوراب اول پوشيده ميشود- عرق را از جوراب اول ميگيرد و در نتيجه لايهاي كف پا به وجود ميآيد(سعی کنید در روزهای زمستانی شهر هم از دو جوراب استفاده کنید. جورابهای پر هنگام استراحت در چادر و کیسه خواب استفاده می شود.

گتر تنها مانع نفوذ خاك، سنگ، برف، گل و ... به كفش ميشود؛ مخصوصا براي كساني كه نميخواهند چيزي به جز پايشان در كفششان باشد. در كل 3 نوع گتر وجود دارد:
1.گتر سوپر 2.گتر بلند 3. گتر كوتاه
گتر سوپر علاوه بر پوشاندن و گرم نگه داشتن قسمت پاييني پا، روي كفش هم ميآيد و خود پا را هم گرم نگه ميدارد. اين نوع از گتر مناسب مكانهاي برفي است. گتر بلند مناسب صعودهاي سنگين است. گتر كوتاه حداكثر 12 تا 15 سانتيمتر از كفش را ميپوشاند كه براي صعودهاي عادي و يكروزه مناسب است.در برنامههاي كوتاه هم ميشود از يك جفت زانوبند محكم و سفت به عنوان گتر استفاده كرد.


چادر (خانههاي موقتي)
چادر يكي از مهمترين وسايل دركوهنوردي است، به دليل اينكه در مقابل گرما، سرما، باران، برف و ... از ما بهخوبي مراقبت ميكند. پس با انتخاب يك چادر خوب ميتوان در كمترين زمان خود را در مقابل خطرات حفظ كرد.

انواع چادر :
1ـ چادر اسكلتي يا تونلي: براي برپا كردن اين چادر بايد ابتدا ميلههاي چادر را وصل و سپس به زمين محكم كرد و بعد خود چادر- كه معمولا از جنس برزنت است- را روي اسكلت و كف زمين انداخت. اين نوع چادر سنگين است و براي حمل آن بايد از قاطر يا وسيله نقليه مناسب استفاده كرد.


2. چادر خيمهاي: اين چادر داراي تيركهايي در وسط است كه خود چادر روي تيركها ميافتد و به زمين ميخ ميشود. جنس آن امكان دارد هم از نايلون باشد و هم از برزنت. وزنش بين 2 تا 4 كيلوگرم است و به دليل جمع و جور بودن، براي كوهپيمايي بسيار مناسب است.
3. چادر فنري يا گنبدي: داراي تعدادی تيرك است كه به راحتي سر هم ميشود. اين تيركها به صورت ضربدري روي هم قرار ميگيرد و انتهايشان به قلاب چادر متصل ميشود. اين نوع چادر سبك، تقريبا كم حجم و كوچك بوده و جنس آن اكثرا از نايلون است. براي استقرار بهتر آن و مقاومتش در برابر باد، بهتر است به زمين محكم بسته شود.

كيسه خواب
كيسه خواب يك جزء مهم و اساسي در كوهنوردي به حساب ميآيد، به دليل اينكه هم مانع نفوذ رطوبت ميشود و هم در مقابل سرما از ما مراقبت ميكند. از همه مهمتر اينكه هيچكس از يك خواب راحت در يك كيسه خواب گرم و نرم بدش نميآيد. در يك كوهپيمايي يكروزه يا كمتر كه زمان رفت و برگشت مشخص است، نيازي به كيسه خواب نيست. در تابستان زير سايه يك درخت و در زمستان كنار آتش ميتوانيم خواب لذتبخش كوتاهي داشته باشيم اما در سفرهاي چند روزه، حتما به يك كيسه خواب نياز خواهيم داشت. كيسه خواب با ظرفيتهاي يك و دو نفره طراحي ميشود و در 2جنس متفاوت پر(قو يا مرغ) و الياف مصنوعي (پشم شيشه) موجود است. كيسه خواب پر، گرم و نرمتر است ولي حجم بيشتري را داراست، برعكس پشم شيشه حجم بسيار كمتري دارد، سبكتر است و شستو شوي راحتتري دارد ولي به گرمي پر نيست.
با بدني عرق كرده و خيس داخل كيسه خواب نخوابيد و هنگام خواب منافذ آن را كاملا نبنديد تا رطوبت در آن جمع نشود.


عصای کوهنوردی (باتوم)
باتوم در کوهنوردی کاربرد زیادی دارد و باعث کاهش فشار وارده به زانو ها می شود. باتوم کوه نوردی یا همان عصای کوهنوردی شبیه چوب اسکی می باشد با این تفاوت که مخصوص صعود ساخته شده است. برای نمونه یک باتوم کوه نوردی دارای سرهای متفاوتی برای حرکت در برف ، یخ و خاک دارد. امروزه بیشتر از باتوم های تلسکوپی استفاده می شود و این باتوم ها به دلیل این که می توانند متناسب با شیب صعود و قد کوه نورد تغییر طول داشته باشند از محبوبیت بیشتری نسبت به عصا های ثابت و یا چوب دست های قدیمی دارند.جنس باتوم معمولا از آلومینیوم می باشد که برای افزایش مقاومت آن آلیاژهای ترکیبی نیز مورد استفاده قرار می گیرند که برای نمونه می توان ترکیب آن را با تیتانیوم نام برد.
در ضمن باتوم ها دارای دسته های مختلفی نیز می باشند که دو نمونه رایج آن دسته کلنگی و دسته خلبانی است که دسته خلبانی به علت خوش دستی و راحتی حمل محبوبیت بیشتری دارد هر چند که از دسته کلنگی می توان در سقوط ها همچون کلنگ استفاده نمود.


عينك
براي خريد يك عينك آفتابي ارزان با ظاهري گول زننده، بهترين راه كنار خيابان است. از يك دستفروش ميتوان يك عينك 2 تا3 هزار توماني خريد كه البته اينكار اشتباه محض است. شايد تنها فايدهاش اين باشد كه اگر عينك شكست يا گم شد، دلتان نسوزد! با خريد اين عينكها، چشمتان را به تدريج ضعيف ميكنيد، پس واقعا عينك را جدي بگيريد.
يك عينك مناسب براي كوه عينكي است كه:
1 . امواج ماوراي بنفش را تا حد زيادي كم كند.
2. اختلاف سطح در ديد ايجاد نكند.
3. به درستي روي صورت بنشيند و فيكس شود.
4.در برابر باد و توفان مقاوم باشد.
5. چشمها را در برابر خار و خاشاك يا ذرات يخ محافظت كند.
6. اطرافش پوشيده باشد (براي مناطقي كه امكان كولاك در آن وجود دارد).
عينك خوب متاسفانه نوع ايراني ندارد و قيمت نوع خارجي آن بين 15 تا 300 هزار تومان است.